raif sengör
26.Haziran.2008, 23:16
Arkadaşlar sizlerle paylaşmak istediğim konu Kundak ölçüleri hakkında. (Bu konuyu Av a yeni başlayan arkadaşlar
için bilgilendirmek açısından uygun gördüm.)
Atışa etkisi olan tüm kundak ölçülerini belirlemek için, tercihan bize en uygun gelecek bir tüfekle, hiçbir noktaya nişan alınmadan, tüfek en rahat atış şeklinizde (nişan alıyormuş gibi) omuzlanır. Kol, omuz, baş, tüfek pozisyonu bozulmadan, sadece ayakları oynatarak sağa-sola ve hafif bel hareketleriyle aşağı-yukarı hareket ederek uygun bir hedefe nişan alınır. Gözler hedeften ayrılmadan tüfek aşağıya taşıma pozisyonuna indirilir, ve gözler kapatılıp tüfek yine omuzlanır. Şayet gözler açıldığında tüfekle hedefe doğru düzgün nişan alınmışsa tüfek size uygundur. Bunu birkaç kere daha tekrarlayın (Atış sırasında da aynı pozisyonu almanız bir an meselesidir, ve daha isabetli atışlar yapmanızı sağlar. Hiçbir av size bu pozisyonu alma zamanı bırakmayacak kadar hızlı uçmaz). Uygunluk devam ediyorsa mesele yok (İster sizin olsun ister başkasının, uygun ölçülü bir tüfek bulduğunuza eminseniz, bu tüfeğin ölçülerini almak ve size uymayan silâhlarınıza da uygulamak kabildir). Eğer, takriben aynı nişan alma hatası tekrarlanıyorsa, bu yazının buradan gerisini çok dikkatli okuyun.
Şimdi, nişan almaya etkisi olan belli başlı kundak ölçülerinin özelliklerini ve nişan almaya etkilerini inceleyelim (Verilen ölçüler ortalamalara göre verilmiştir. Size uyum sağlamayan ve/veya gözünüze hoş görünmeyen bir ölçüye bağlı kalmanız düşünülemez):
Nişan Hattı
Av tüfeği kundaklarında ölçüler, atış stiline göre az veya çok önemli olabilir. Çünkü, av tüfeğinin gezi yoktur ve atıcının hakim gözü arka nişangâh vazifesi görür. Bu yüzden her atışta elin, yüzün ve gözün aynı durumda sabitlenmesi gerekir.
a. İbik* (veya Tarak) Düşüklüğü (35-42 mm): “b” veya “l” ile birleştiğinde yanağımızın (elmacık kemiğinin) dayandığı, yani nişan hattına göre göz yüksekliğini belirleyen ölçüdür. (Tüfeğin kabzası kavrandığında baş parmak “ibiğin” hemen önündeki bu girintiye oturur, ve yüz kundağa düzgün yatırılınca burun ucu baş parmağa dokunur).
b. Topuk* Düşüklüğü (63-75 mm): Nişan hattına göre “dipçik taban üst ucu”nun düşüklüğünü, ve “b” ile birleştiğinde göz yüksekliğini belirler. Şayet “a” ile “b” arasındaki ölçü farkı çok ise, tepme sırasında “a-b” hattı elmacık kemiği altında biraz kaymak yerine, kemiğe darbe yapar. Bu durumlarda, ya omuzu tuhaf bir şekilde yukarı kaldırarak bu iki ölçü arasındaki farkı azaltmak, ya da, “Monte Carlo” tipi bir kundakla “a-b” çizgisi yerine “a-l” çizgisini koyarak rahat bir duruşla aynı neticeye varmak mümkündür (aşırı derecede fazla tepen bazı büyük av için yapılmış yivli tüfeklerde “l” “a” dan kısa tutularak tepme sırasında elmacık kemiğinden uzaklaşması sağlanır. Bu maksatla, “b” ölçüsü azaltılarak kundağın nişan hattıyla yaptığı açı azaltılarak tüfeğin yukarı doğru tepmesi de azaltılabilir).
c. Dipçik Uzunluğu (355 mm): Tetik (çift tetik varsa, ön tetik) ortasından “dipçik Tabanı” ortasına kadar olan bu ölçü, normal olarak 90° bükülmüş dirseğimizin içinden işaret (tetik) parmağımızın ilk boğumu ortasına olan mesafeye eşittir. Genelde, tetikle dipçik tabanı ortası arasının mesafesidir. Milletlerarası Trap veya Amerikan Skeet atışları gibi tüfek omuzlanmış beklenen durumlarda, tüfek her hangi bir yere takılma durumu olmadan omuzlandığı için, 10-20 mm. daha uzun olması tavsiye edilir.
Çoğumuz, avcı ve atıcı olarak bu özellikleri bilmiyor, önemsemiyorsak, bunu başkalarından bekleyemeyiz. Eğer silâhımızın kundağını yapan usta ile karşı karşıya gelmemiz kabilse ve yukarıda bahsedilen ölçülerin önemini biliyorsak, ister yeni bir silâh yapılırken ister yıllardır alıştığımız ve bize iyi uyan tüfeğimizin kundağı bir kaza sonucu kırılıp tamir edileceği zaman, yapılacak imalâtın istenilen, veya yapılan tamiratın bize uygun olan eski ölçülere göre tamamlanmasını sağlayabiliriz.
Ancak o zaman, “tüfeğim” dediğimizde her bakımdan bizim olan, bize uyan bir tüfekten bahsediyor olacağız.
Kısacası ; biz kundağa değil , Kundan bize uyum sağlayacak.. Saygılarımla.
için bilgilendirmek açısından uygun gördüm.)
Atışa etkisi olan tüm kundak ölçülerini belirlemek için, tercihan bize en uygun gelecek bir tüfekle, hiçbir noktaya nişan alınmadan, tüfek en rahat atış şeklinizde (nişan alıyormuş gibi) omuzlanır. Kol, omuz, baş, tüfek pozisyonu bozulmadan, sadece ayakları oynatarak sağa-sola ve hafif bel hareketleriyle aşağı-yukarı hareket ederek uygun bir hedefe nişan alınır. Gözler hedeften ayrılmadan tüfek aşağıya taşıma pozisyonuna indirilir, ve gözler kapatılıp tüfek yine omuzlanır. Şayet gözler açıldığında tüfekle hedefe doğru düzgün nişan alınmışsa tüfek size uygundur. Bunu birkaç kere daha tekrarlayın (Atış sırasında da aynı pozisyonu almanız bir an meselesidir, ve daha isabetli atışlar yapmanızı sağlar. Hiçbir av size bu pozisyonu alma zamanı bırakmayacak kadar hızlı uçmaz). Uygunluk devam ediyorsa mesele yok (İster sizin olsun ister başkasının, uygun ölçülü bir tüfek bulduğunuza eminseniz, bu tüfeğin ölçülerini almak ve size uymayan silâhlarınıza da uygulamak kabildir). Eğer, takriben aynı nişan alma hatası tekrarlanıyorsa, bu yazının buradan gerisini çok dikkatli okuyun.
Şimdi, nişan almaya etkisi olan belli başlı kundak ölçülerinin özelliklerini ve nişan almaya etkilerini inceleyelim (Verilen ölçüler ortalamalara göre verilmiştir. Size uyum sağlamayan ve/veya gözünüze hoş görünmeyen bir ölçüye bağlı kalmanız düşünülemez):
Nişan Hattı
Av tüfeği kundaklarında ölçüler, atış stiline göre az veya çok önemli olabilir. Çünkü, av tüfeğinin gezi yoktur ve atıcının hakim gözü arka nişangâh vazifesi görür. Bu yüzden her atışta elin, yüzün ve gözün aynı durumda sabitlenmesi gerekir.
a. İbik* (veya Tarak) Düşüklüğü (35-42 mm): “b” veya “l” ile birleştiğinde yanağımızın (elmacık kemiğinin) dayandığı, yani nişan hattına göre göz yüksekliğini belirleyen ölçüdür. (Tüfeğin kabzası kavrandığında baş parmak “ibiğin” hemen önündeki bu girintiye oturur, ve yüz kundağa düzgün yatırılınca burun ucu baş parmağa dokunur).
b. Topuk* Düşüklüğü (63-75 mm): Nişan hattına göre “dipçik taban üst ucu”nun düşüklüğünü, ve “b” ile birleştiğinde göz yüksekliğini belirler. Şayet “a” ile “b” arasındaki ölçü farkı çok ise, tepme sırasında “a-b” hattı elmacık kemiği altında biraz kaymak yerine, kemiğe darbe yapar. Bu durumlarda, ya omuzu tuhaf bir şekilde yukarı kaldırarak bu iki ölçü arasındaki farkı azaltmak, ya da, “Monte Carlo” tipi bir kundakla “a-b” çizgisi yerine “a-l” çizgisini koyarak rahat bir duruşla aynı neticeye varmak mümkündür (aşırı derecede fazla tepen bazı büyük av için yapılmış yivli tüfeklerde “l” “a” dan kısa tutularak tepme sırasında elmacık kemiğinden uzaklaşması sağlanır. Bu maksatla, “b” ölçüsü azaltılarak kundağın nişan hattıyla yaptığı açı azaltılarak tüfeğin yukarı doğru tepmesi de azaltılabilir).
c. Dipçik Uzunluğu (355 mm): Tetik (çift tetik varsa, ön tetik) ortasından “dipçik Tabanı” ortasına kadar olan bu ölçü, normal olarak 90° bükülmüş dirseğimizin içinden işaret (tetik) parmağımızın ilk boğumu ortasına olan mesafeye eşittir. Genelde, tetikle dipçik tabanı ortası arasının mesafesidir. Milletlerarası Trap veya Amerikan Skeet atışları gibi tüfek omuzlanmış beklenen durumlarda, tüfek her hangi bir yere takılma durumu olmadan omuzlandığı için, 10-20 mm. daha uzun olması tavsiye edilir.
Çoğumuz, avcı ve atıcı olarak bu özellikleri bilmiyor, önemsemiyorsak, bunu başkalarından bekleyemeyiz. Eğer silâhımızın kundağını yapan usta ile karşı karşıya gelmemiz kabilse ve yukarıda bahsedilen ölçülerin önemini biliyorsak, ister yeni bir silâh yapılırken ister yıllardır alıştığımız ve bize iyi uyan tüfeğimizin kundağı bir kaza sonucu kırılıp tamir edileceği zaman, yapılacak imalâtın istenilen, veya yapılan tamiratın bize uygun olan eski ölçülere göre tamamlanmasını sağlayabiliriz.
Ancak o zaman, “tüfeğim” dediğimizde her bakımdan bizim olan, bize uyan bir tüfekten bahsediyor olacağız.
Kısacası ; biz kundağa değil , Kundan bize uyum sağlayacak.. Saygılarımla.